fa لوازم ساختارى توسعة علمى در ايران آموزش عالی higher education پژوهشی Original پس از انقلاب اسلامى سرمشق نوسازى به سبک غربى به هم خورد و سرمشق ديگرى جايگزين نشد و توسعة علمى هم در «عامليت انساني» و هم در «ساختارها» مشکل داشت. راه برون رفت از اين وضعيت، آن است که نخبگان رسمى با الهام گرفتن از خواست ملى، و با هدف گزينى و هدف گيرى مجدد توسعة علمى به عنوان شراط بقا. به باز تعريف مأموريت و راهبرد توسعة علمى کشور،‌ تحول در برنامه ها و وظايف کارى، طراحى مجدد ساختارها و فرايندهاى مديريتى و بهبود روشها عزيمت کنند که لازمة اين، رجوع نخبگان رسمى سياستگذار به گفتمان علمى و مدنى است و اين نيز مستلزم مبنا قراردادن رويکرد و رهيافت علمى در تصميم گيرى، توسعة ظرفيتهاى تصميم سازى و سياست سازى، توسعة محيط تعاملى افقى و مشارکت پذيرى است. بهره گيرى از قابليتهاى گفتان علمى از طريق بدنة کارشناسى و نظامها و انجمنهاى علمى،‌NGO ها و متفکران مستقل صورت مي پذيرد و بهره گيرى از قابليتهاى گفتمان مدنى نيز با مراجعه به ميثاقهاى علمى و قانونى، اصول و ارزشهاى برخاسته از خواست مشترک عموم ذي نفعان و با مبنا قراردادن خرد همگانى، عقلانيت انتقادى – فرهنگى و نيز کنشهاى ارتباطى امکان پذير است. اين لوازم بايد در قالب پروژة تحقيقاتى در سطح ملى و در پيکره اى علمى، صورت بندى و بررسى شود. فرايند توسعة علمى براساس نگرش سيستمي؛ با فرايندهاى بسيارى، رابطة متقابل و نظام مند دارد. از جملة اين فرايندها، «فرهنگ علم گرايي» است که در آن مردمان به ارزش انسانى خود آگاهى مي يابند، به قابليتهاى درونى خويش باز مي گردند، زندگى خود را در پرتو خردورزى اداره مي کنند، حيات مادى را جدى مي گيرند، به روشهاى دقيق و جزء نگر تجربى مراجعه مي کنند، به استقبال شک و بازانديشى و انتقاد مي روند و حقوق و آزاديها را به رسميت مي شناسند. دومين فرايند پشتيبان توسعة علمى، ساختارهاى مديريت و برنامه ريزى است ک بايد بر الگوى تصميم گيرى علمى، با عقلانيت باز انتقادى، تعاملهاى افقى و مشارکت عموم ذي نفعان و نمايندگان نظام علمى مبتنى شود. تصميم گيرى در آن، از سلطة گفتمانهاى سياسى – مسلکى بر گفتمانهاى علمى – کارشناسى و حرفه اى، مصون و برکنار باشد. سازمانها به دور از تصلب، و داراى قابليت انعطاف و پويايى، و هماهنگ با تغييرات و تحولات باشند. نقادى و نوآورى در آنها به رسميت پذيرفته شود و فضاهاى رقابتى به صورت نهادينه در آيد. اين ساختارها بايد از ريسک پذيرى و مشارکت پذيرى خصوصاً نسبت به بخشهاى غيردولتى و ساختارهاى غيررسمى برخوردار باشند. همچنين در آنها گزارش دهى و پاسخگويى، رسم نهادينه اى باشد. سازمانهاى مناسب براى مديريت و برنامه ريزى نظام علمى کشور بايد کوچک، ساده و کارآمد، باز و در حال تبادل اطلاعات با محيط، يادگيرنده و پيوسته در حال تجربه باشند و در آنها رهبرى علمى بر رهبرى ادارى سايه گستر باشد و ديوانسالاران بر دانشوران سلطة گفتمانى نداشته باشد. سومين فرايند لازم براى توسعة ‌علمى، محيط حقوقى مبتنى بر آزادى فکر، عقيده، بيان، قلم و ارتباطات، آزادى علمى، استقلال آکادميک، مشارکت بخشهاى غيردولتى، انتخابى بودن رياست دانشگاهها و مراکز پژوهشى، مشارکت اعضاى هيأت علمى، توسعة کمّى و کيفى هيأتهاى امنا، فعاليت و تعامل آزاد کنشگران انديشه، دانش و فناورى در نظام چند رسانه اى‌، نقش، مشارکت و حمايت انجمنهاى علمى و NGO ها و اتحاديه هاى صنفى حرفه اى، حمايت از سرمايه گذارى و فعاليت علمى بخش غيردولتى و بازار متخصصان، عرضه و تقاضاى کالاهاى علمى و فنى، حق مالکيت معنوى، پذيرش دانشجو برمبناى صلاحيتهاى علمى، فنى و مدنى وبا فرصتهاى برابر تحصيلى و استخدام هيأت علمى براساس ضابطه هاى تعيين شده توسط خود دانشگاهها و مراکز آموزش عالى و پژوهشى با نظام نمايندگى آنها مثل شوراى مرکزى دانشگاهها و مراکزپژوهشى است. توسعة نهادهاى نظام علمى، چهارمين لازمة پشتيبانى از توسعة علمى است که براى اين کار بايد نهادهاى بخش غيردولتى توسعه يابد. سازمانهاى علمى و پژوهشى از ساختى انعطاف-پذير، مشارکت پذير، پيشنهاد پذير برخوردار باشند، در آنها تفويض اختيار نهادينه شود، نهادهاى نمايندگى جامعة علمى و انجمنها و NGOها تقويت شود، دانشگاهها نهاد انديشه زا و نه صرفاً اشتغال زا تلقى شوند، به کارکردهاى صرفاً‌ آموزشى تقليل نيابند وکارکردهاى پژوهش و باز توليد اطلاعات و دانش فنى و ارائه خدمات فنى در آنها رشد کند، نسبت کادر علمى به کادر ادارى در دانشگاهها و مراکز پژوهشى بهبود يابد و کارايى و کارآمدى و بهره-ورى آنها افزايش يابد. از ديگر فرايندهاى سيستمى براى توسعة علمى کشور، توسعه زير ساختها، ‌امکانات و تجهيزات، توسعه فناورى ارتباطات و اطلاعات،‌ توسعة منابع مالى و اعتبارى، توسعه منابع انسانى و سرانجام توسعة‌ استاندارد، ارزيابى و نظام اعتبارسنجى و نظارت ملى است. توسعة زير ساختها به نوبة خود مستلزم تعريف مجدد شاخصهاى کمّى و کيفى است، توسعه ساختار فناورى ارتباطات و اطلاعات، به تعامل مثبت با فرايندهاى جهانى شدن، همکارى متقابل علمى و فناورى در سطح منطقه و بين المللى نياز دارد. همچنين از جمله مهمترين آسيب-پذيريهاى نظام علمى کشور وابستگى به بودجة‌ دولتى است که بايد با ايجاد تنوع و جايگزينها درمنابع مالى و اتخاذ سازوکارهاى تأمين درآمد، پابه پاى افزايش سهم نظام علمى کشور از اعتبارات پشيتبان دولتى و سهم بودجة تحقيق و توسعه از درآمد ناخالص ملى، رفع و رجوع شود. توسعة منابع انسانى موکول به حل مسألة فرار مغزها، جذب نخبگان، حمايت از استعدادهاى درخشان،‌ احياى منزلت، حقوق و رفاه مادى و معنوى، آسايش فکرى و امنيت اهل علم و تحقيق و فناورى، افزايش کمّى و کيفى هيأت علمى و ارتقاى شاخص هاست. توسعة‌ استاندارد و ارزيابى و نظارت، به بازتعريف «ضابطه معيار»ها و شاخصها و نشانگرها، اتخاذ سازوکار و شيوه هاى نو براى نظارت و ارزيابى و نقد و بازنگرى، شفافيت سازمانها و ساخت پاسخگوى آنها، نقش ساختارهاى غيررسمى، اتحاديه ها و انجمنها در فرايند ارزيابى، نظارت و ايجاد سازمان ملى اعتبارسنجى با خصوصيت مشارکت پذير و نهادينه شدن گزارش جامع عملکرد نظام علمى کشور نياز دارد. با اين ترتيبات سيستمى، توسعة‌ علمى کشور آثار کارکردى خود را در توسعة انواع و شيوه-هاى آموزشى، عدالت آموزشى و افزايش دسترسى به آن، روزآمد شدن و کيفيت برنامه هاى آموزشى و تناسب آن با نيازهاى ملى و جهان کارو سرانجام اثربخشى آموزشى نشان مي دهد، همچنين توسعة علمى کشور آثار کارکردى خود را در توسعة پژوهشى و بازتوليد دانش وفناورى ملى و معطوف شدن آن به حل مسأله و کاربرد ملى و مزيتهاى نسبى محلى و منطقه-اى، افزايش سهم ملى در دانش و فناورى جهانى، رونق بازار متخصصان و کالاهاى علمى و فنى و ايجاد ارزش افزودة ملى از اين طريق؛ برجاى مي گذارد. سياستگذاري، نظام توسعه، گفتمان، ساختار، سيستم (نظام). 1 36 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-218&slc_lang=fa&sid=fa جعفر توفيقي 00031947532846001905 Yes سرپرست مؤسسه پژوهش و برنامه¬ريزي آموزش عالي مقصود فراستخواه 00031947532846001906 No عضو هيأت علمي مؤسسه پژوهش و برنامه¬ريزي آموزش¬عالي

fa مشکلات کنونى دانشگاهها و نظام توسعه علمى کشور آموزش عالی higher education پژوهشی Original پژوهش حاضر در پى بررسى تحولات دانشگاهها در سطوح ملى و جهانى است. تحولات دانشگاهى متأثر از دگرگونيهاى پرشتاب جهانى مانند تحولات ناشى از فناوريها، بويژه تحولات فناورى اطلاعات و ارتباطات، و موج توانمند جهانى شدن است. اين تحولات به صورت مشکلات گوناگون در برابر دانشگاهها ظاهر مي شود. در واقع مشکلات عديده، کيان و کارکرد دانشگاههاى مرسوم را دچار چالش مي کند. از اين رو شناخت و تحليل مشکلات دانشگاهها گامى اساسى براى توسعة نظام دانشگاهى در آينده به شمار مي آيد. اين پژوهش داراى دو بخش است. در بخش نخست به مشکلات دانشگاههاى جهان مي پردازد. در بخش دوم، مدل نظام توسعة علمى کشور به اجمال ارائه و بحث مي شود. در هر بخش روش شناسى به کار گرفته نيز، مطرح مي گردد. دانشگاه، مشكلات، توسعة علمي، رويكرد سيستمي 37 62 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-219&slc_lang=fa&sid=fa رضا رمضاني ramezani@rads.net 00031947532846000 Yes عضو هيأت علمي دانشگاه صنعتي اميركبير

fa نقش همکاريهاى علمى بين المللى در توسعه علمى کشور آموزش عالی higher education پژوهشی Original جهانى شدن پديده اى است که از اواخر قرن بيستم ميلادى به صورت جدى در ابعاد گوناگون گسترش يافته است، اين پديده درقلمرو علوم و دانش نيز با سرعتى شگرف روبه تکامل مي رود. در اين مقاله سعى مي شود با تبيين مفهوم همکاريهاى علمى بين المللى و بررسى تأثير آن بر توسعة علمى، موانع اصلى تحقق آن در ايران مورد بررسى قرار گرفته و سپس راهکارهايى براى رفع اين موانع و ارتقاى سطح همکارهاى علمى بين المللى ارائه گردد. توسعة علمي، همكاريهاي علمي، توليد دانش، مقالات علمي،‌ روابط بين المللي. 63 78 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-220&slc_lang=fa&sid=fa رضا ملك زاده 00031947532846000 Yes عضو هيأت علمي دانشگاه علوم پزشكي تهران

fa بررسى راهکارهاى افزايش دسترسى به آموزش عالي آموزش عالی higher education پژوهشی Original افزايش دسترسى به آموزش عالى و حرکت به سوى همگانى کردن آن، از پيش شرطهاى اساسى توسعة علوم و فناورى در کشور است. در اين مقاله سعى مى شود با بررسى دلايل افزايش تقاضا براى بهره مندى از آموزش عالى و با توجه به استلزامات عصر اطلاعات و موج سوم چهارچوب اصلى نظام متوازن تحقق دسترسى به آموزش عالى تبيين شده و راهکارهاى آن مورد بحث قرار مى گيرد. آموزش عالي،‌ دسترسي، توسعة علمي، عصر اطلاعات، نظام آموزشي. 79 96 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-221&slc_lang=fa&sid=fa محمود مهرمحمدي 00031947532846001907 Yes عضو هيأت علمي دانشگاه تربيت مدرس مقصود فراستخواه 00031947532846001908 No عضو هيأت علمي مؤسسة پژوهش و برنامه¬ريزي آموزش¬عالي

fa توسعة مبتنى بر فناورى اطلاعات محور آينده نگرى در نظام آموزشى کشور آموزش عالی higher education پژوهشی Original اگر بپذيريم با اختراع ماشين چاپ، انسان وارد کهکشان «گوتنبرگي» شد بايد اذعان داشت با اختراع راديو و امکان استفاده از امواج الکترومغناطيسى، انسان وارد کهکشان «کارکوني» گرديده است. پيشرفت روزافزون فناوريهاى مخابراتى و بسترسازى مناسب آن براى انتقال سريع اطلاعات از يک سو و وابستگى شديد کلية چهارچوبها و مناسبات اجتماعى به اطلاعات از دیگر سو، موجد دوران نوينى در عرصة‌ حيات اجتماعى شده است که از آن به «جامعة‌اطلاعاتي» ياد مي شود. ويژگيهاى اصلى اين جامعه، کوچک شدن جهان و تحقق دهکدة‌ جهانى و نيز گردش اطلاعات به منزلة شريان اصلى حيات جامعه است. اين تحول شگرفت که به حق انقلاب اطلاعاتى ناميده مي شود عرصة زندگى بشر و مناسبات آن را عميقاً تحت تأثير قرار داده و چهارچوبهاى کلاسيک توسعه را از «سرمايه محوري» به «دانش – محوري»‌ تغيير داده است. در اين ديدگاه «توليد»، «فراورش»، «توزيع» و «مصرف» اطلاعات اصلي ترين رکن جوامع را تشکيل مي دهند و پرواضح است زيرساخت اين توسعه، تأمين منابع نيروى انسانى و مهمترين خاستگاه برآوردن این نياز، نظام آموزشى کشور است. بدين لحاظ نقش اين مهم در بسترسازى مناسب فرهنگى – آموزشى براى تربيت نيروهاى خبره و کارآزموده در موضوع فناورى اطلاعات بيش از پيش نمايان مي گردد. بديهى است جهان آينده، جهانى کاملاً متفاوت با امروز است جهانى که مقدرات آن در دست انسانهاى توانمندى است که مناسبات و مختصات عصر اطلاعات را شناخته و براساس آن نهادها و روابط اجتماعى را طراحى مي نمايند، از اين رو با عنايت به اينکه مهمترين هدف نظام آموزشى کشور، شکوفاسازى استعدادها و خلاقيتهاى دانشپژوهان در جهت تربيت نيروى مستعدى است که بتوانند در آينده سکاندارى کشتى حرکت جامعه را برعهده گيرند، بايد اذعان داشت توسعة مبتنى برفناورى اطلاعات مهمترين راهکار تحقق چنين امرى باشد که مي توان با برنامه ريزى دقيق و مآل انديش در تحقق آن گام برداشت. از ديدگاه ديگر تغيير رويکرد نظام آموزشى به سمت تحقق جامعه اطلاعاتى، خود مي تواند به کمک استفاده از افزارهاى فناورى اطلاعات صورت پذيرد، به تعبير ديگر نظام آموزشى هم مي تواند با جهت گيرى آرمانى خطوط اصلى همگامى و هماوردى با قافلة شتابان فناورى اطلاعات را ترسيم نمايد و هم با رويکردى عملکردگرا با به خدمت درآوردن اين افزار، بسيارى از فراز و نشيبهاى اين راه را همراه کند. از اين رو در اين مقاله سعى مي شود با برشمردن ويژگيهاى اصلى جامعة اطلاعاتى و نقش نظام آموزشى در تحقق آن، اهميت جهتگيرى اصلاحات نظام آموزشى با رويکرد فناورى اطلاعات مورد بحث قرار گيرد. ‌فناوري اطلاعات، نظام آموزشي، جامعة ‌اطلاعاتي، اينترنت، توسعة 97 116 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-222&slc_lang=fa&sid=fa غلامعلي منتظر montzaer@modares.ac.ir 00031947532846000 Yes عضو هيأت علمي دانشگاه تربيت مدرس

fa توسعة آموزشهاى علمى – کاربردي: مفهوم، جايگاه و مدل مفهومي آموزش عالی higher education پژوهشی Original نظر به اهميت آموزشهاى علمى – کاربردى از جهات مختلف و افزايش تحصيل کردگان دبيرستانى و دانشگاهى، يکى از مهمترين مسائل دولت جمهورى اسلامى ايران در حال حاضر، مسأله اشتغال،‌ بويژه اشتغال تحصيل کردگان دبيرستانى و دانشگاهى است. از اين رو در سالهاى اخير، حرکت وسيعى در جهت بکارگيرى آموزشهاى علمى – کاربردى به منظور مواجه با اين مسأله و نيز تغييرات سريع و يا در سطح ملى و جهانى صورت گرفته است. ليکن، به نظر مي رسد ناهماهنگى اين نوع آموزشها با برنامه هاى توسعه اقتصادى کشور، فقدان قانون نظام آموزشهاى علمى – کاربردى، مدون نبودن سياستها و راهبردها در زمينه امکانات سخت-افزارى و نرم افزارى و پراکندگى و فقدان يک برنامه جامعه آموزشى، موجب نارساييهايى در سيستم آموزش علمي- کاربردى کشور شده است. در مقاله حاضر هدف آن است تا ضمن اشارة کلى بر زمينه هايى چون نيروى انسانى، اشتغال و آموزشهاى علمى – کاربردى به اهميت موضوع پرداخته و با توجه به جايگاه آموزشهاى علمى – کاربردى، مدلى مفهومى در اين رابطه ارائه نمود. اشتغال، آموزشهاي علمي – كاربردي، مدل پيشنهادي 117 143 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-223&slc_lang=fa&sid=fa سيد حميد خداداد حسيني Khodadad@modares.ac.ir 00031947532846000 Yes عضو هيأت علمي دانشگاه تربيت مدرس

fa نظام توسعه فنّاورى کشور آموزش عالی higher education پژوهشی Original بررسيهاى انجام گرفته نشان مي دهد که ناکارآمدى نظام توسعة فناورى کشور منجر به عدم گسترش فعاليتهاى علمى و فناورى و از دست رفتن مزيتها و فرصتها مي شود. با توجه به مسؤوليت جديد وزارت علوم، تحقيقات و فناورى در انسجام بخشيدن به فعاليتهاى علوم و فناورى، بايد تدابير لازم براى تقويت زير ساختها، نهادها، مهارتها و محيط حقوقى لازم در عرصة فناورى انديشيده شود، مؤلفه هاى مؤثر در توسعه فناورى باز مهندسى شوند و سازوکارهاى لازم براى توسعة ظرفيتهاى فناورى و همبسته ساختن برنامه هاى توسعه فناورى با نيازهاى توسعة ملى مطالعه و راهکارهاى مؤثرترى ارائه گردند. در اين خصوص پروژة نظام توسعه فناورى به مطالعه مؤلفه هاى مشخص خواهد پرداخت و اميد است که به پيشنهادهاى مؤثر دست يابد. نظام توسعه فناوري، زيرساخت، نهاد، مهارت، محيط حقوقي، مديريت فناوري 143 154 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-224&slc_lang=fa&sid=fa حجت اله حاجي حسيني Ntds82@yahoo.com 00031947532846000 Yes عضو هيأت علمي سازمان پژوهشهاي علمي و صنعتي ايران

fa ارزيابى بهره ورى اطلاعاتى نظام دانشگاهى کشور مبتنى بر سياست اشتراک منابع اطلاعاتي آموزش عالی higher education پژوهشی Original عصر اطلاعات و سرعت توليد دانش و به تبع آن منابع اطلاعات، مانع از مالکيت همة منابع از سوى هر يک از کاربران مى شود، ضمن اينکه تبديل شدن اطلاعات به کالاو هزينة بالاى تهية آن بر مشکلات نهادهاى تأمين کنندة اطلاعات مى افزايد، از اين رو مهمترين راهکار بهره مند شدن همة کاربران از منابع اطلاعاتى، اشتراک منابع و امکان دسترسى همگان به منابع مى باشد، اين سياست طى سه سال گذشته در قالب «طرح تأمين مدرک علمي» در بين دانشگاهها و مؤسسات تحت پوشش وزارت علوم، تحقيقات و فناورى و با هدف نهادينه ساختن فرهنگ مشارکت دانشگاهى، افزايش بهره ورى اطلاعات وهزينه کرد بهينة‌ منابع محدود مالى به مرحلة اجرا گذاشته شد. در اين مقاله با بررسى پيشينة اجراى طرح، نتايج حاصل از طرح تحقيقاتى ارزيابى طرح تأمين مدرک و راهکارهاى بهبود آن مورد بررسى قرار گرفته و با تبيين نقاط ضعف و قوت آن، راهبردهاى بهسازى طرح در جهت بهره ورى اطلاعاتى نظام دانشگاهى مورد توجه قرار مى گيرد. عصر اطلاعات، بهره وري اطلاعاتي، اشتراك منابع اطلاعاتي، تأمين مدرك 155 174 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-225&slc_lang=fa&sid=fa غلامعلي منتظر montzaer@modares.ac.ir 00031947532846001909 Yes عضو هيأت علمي دانشگاه تربيت مدرس محمد فتحيان 00031947532846001910 No پژوهشگر پژوهشكدة فناوري اطلاعات

fa نوسازى و راه اندازى سخت افزارى مراکز علمى و پژوهشى کشور آموزش عالی higher education پژوهشی Original به طور قطع تحقق پژوهشهاى علمى – صنعتى با هدف تحول اقتصادى، بدون ساختار مناسب تجهيزاتى امکان پذير نيست. در ايران به دلايل متعدد من جمله نبود زيرساخت توليد در بخش خصوصى و يا دولتى، حجم عظيمى از تجهيزات پژوهشى با صرف هزينه هاى سنگين به کشور وارد مى شود. محدوديتهاى تحميلى سياسى و اقتصادى نيز در اين ميان روند انتخاب و خريد اينگونه ابزارها را مشکلتر ساخته است. با وجود چنين شرايطى تعداد معتنابهى از تجهيزات تحقيقاتى راهبردى در سراسر دانشگاهها، مراکز علمى و پژوهشى کشور به دليل ناتوانى شرکتهاى متولى در ارايه سرويسهاى کامل فنى پشتيبانى، عدم تأمين لوازم يدکى و مصرفى و مديريت ناکارآمد فاقد هر گونه بهره ورى است. بررسى جامع کمّى و کيفى تجهيزات پژوهشى اين مراکز با هدف تدوين راهکارهايى مؤثر در مورد راه اندازى، نگهدارى، خريد و تخصيص بودجه اولويتهاى محورى اين طرح مى باشد. تجهيزات پژوهشي و راهبردي، راه اندازي و نوسازي، پايگاه داده، شناسنامه تجهيزاتي 175 186 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-226&slc_lang=fa&sid=fa محسن احمدي m_parsi@hotmail.com 00031947532846001911 Yes عضو هيأت علمي دانشگاه شهيد بهشتي

fa ايجاد و گسترش علوم و فناورى نانو در ايران آموزش عالی higher education پژوهشی Original علوم و فناورى مقیاس نانو، زيست شناسى و ژنتيک ملکولى و علوم رايانه و فناورى اطلاعات مؤلفه هاى انقلاب علمى – صنعتى سوم را تشکيل مي دهند. وحدت اين سه حوزه، که در مقياس نانو تحقق مي پذيرد، قرن بيست و يکم را با رنسانس ديگرى در علم و فناورى همراه خواهد ساخت که نقش محورى در اين رنسانس و همگرايى را علوم و فناورى مقیاس نانو ايفا خواهد نمود. مطالعه اوضاع جهانى نشان مي دهد که اين دو حوزه در رده نخست اولويتهاى ملى در بيشتر کشورهاى رشد يافته صنعتى و در بسيارى از کشورهاى در حال رشد همتراز ايران قرار گرفته اند. به منظور همراهى با اين کاروان جهانى و شرکت فعال در انقلاب سوم، لازم است از هم اکنون زير ساختهاى لازم براى ايجاد و توسعه علوم و فناورى نانو در کشور تدارک ديده شود. علوم و فناوري نانو، زيرساختهاي توسعه، راهبردهاي توسعه، حوزه گسترده مواد 187 210 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-227&slc_lang=fa&sid=fa هاشم رفيعي تبار Rafu@thory.ipm.acir 00031947532846000 Yes استاد پژوهشي فيزيك محاسباتي مادة چكال،

fa برنامه ريزى راهبردى پژوهش زيست فناوري آموزش عالی higher education پژوهشی Original براى اين که يک کشور يا هر سازمانى بتواند با شرايط محيطى که بسرعت متحول شده و تغيير پيدا مي کند، با شيوه هاى عقلايى و مناسب برخورد کرده و ضمن حل و فصل مسائل مهم و عمده داخلى، در صحنة بين المللى با حضورى فعال به حيات خود ادامه دهد، بايد به طرح ريزى استراتژيک پرداخته و براى هر مسأله استراتژيک، استراتژيهاى مناسبى را برگزيند. استراتژى ملى هر کشور به طور اصولى طيف وسيعى از استراتژيهاى مختلف آن کشور را در زمينه هاى مختلف از جمله: آموزش، تحقيقات، علم، تکنولوژى، صنعت و غيره در برمي-گيرد. استراتژى ملى، جهتگيريهاى کشور را در ابعاد مختلف سياسى، اقتصادى، اجتماعى، فرهنگى دفاعى، امنيتى و غيره نشان مي دهد. تدوين استراتژى در سطح ملى به اطلاعات جامع، گروه طرح ريزى متشکل از متخصصان هر رشته، خواست مسؤولان تراز اول کشور، همکارى مديريتهاى کلان و بسيج ملى براى اجراى موفقيت آميز آن نياز دارد. اين مقاله سعى دارد اهميت زيست – فناورى و ضرورت تدوين يک استراتژى ملى براى اين فناورى و لزوم همکارى ملى براى رسيدن به اهداف آن را تبيين نمايد. زيست فناوري، برنامه ريزي راهبردی،‌مهندسي ژنيتك، كميتة ملي زيست فناوري، سياستگذاري 211 222 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-228&slc_lang=fa&sid=fa محمد حسين صنعتي 00031947532846000 Yes رئيس مركز ملي تحقيقات مهندسي ژنتيك و تكنولوژي زيستي منوچهر نورايي 00031947532846001 No مشاور طرح ريزي استراتژيك كميته ملي زيست - فناوري

fa تأملى بر برنامة توسعة‌ اطلاعاتى ايران و راهکارهاى بهبود آن آموزش عالی higher education پژوهشی Original سدة جديد و تغيير رويکرد از فناورى مولّد به فناورى اطلاعات آغازگر مرحلة‌ جديدى از حيات اجتماعى بشر شده است به نحوى که کاربست سازوکارهاى منبعث از اين فناورى، موجبات تحقق شکل جديدى از جوامع، موسوم به جامعة اطلاعاتى، را مهيا ساخته است؛ حرکت در اين راستا و همراهى با قافلة شتابان دانش و فناورى مستلزم شناخت مقدورات و برنامه ريزى مآل انديش است؛ در اين مقاله با بررسى اهميت توسعه اطلاعاتى در جهان و تأثير آن بروجوه مختلف مناسبات اجتماعى، برنامة توسعة اطلاعاتى چند کشور مشابه ايران مورد توجه قرار گرفته و سپس با بررسى برنامه هاى توسعة‌ اطلاعاتى ايران، مهمترين کاستيها و موانع اجراى آن تبيين و راهکارهاى توسعة‌ متوزان و دستيابى به عدالت اطلاعاتى در ايران ارائه گرديده است. فناوري اطلاعات، جامعة اطلاعاتي، اينترنت، زير ساخت مخابراتي، توسعة اطلاعاتي 223 246 http://journal.irphe.ir/browse.php?a_code=A-10-1-229&slc_lang=fa&sid=fa غلامعلي منتظر montazer@modares.ac.ir 00031947532846000 Yes عضو هيأت علمي دانشگاه تربيت مدرس